Категорије

Prof. dr Jovo Bakić
Univerzitet u Beogradu, Filozofski fakultet, Beograd, Republika Srbija

 

DRAGOŠ KALAJIĆ KAO PRENOSILAC IDEJA ĐULIJA EVOLE

God. XLIII, 1/2025, str. 163-178
https://doi.org/10.29362/ist20veka.2025.1.bak.163-178

 

APSTRAKT/REZIME:

U radu se odgovara na pitanja da li su, kako i posredstvom koga krajnje desničarske ideje Đulija ’Julijusa’ Evole prodrle u socijalističku Jugoslaviju. Ključnu ulogu u njihovom širenju odigrao je akademski slikar i publicista Dragoš Kalajić. Njih dvojica su se poznavali, potonji ga je izuzetno poštovao, čitao je Evoline radove, kao i lektiru koju bi mu on preporučio, te se intelektualno u osnovi uobličio pod odlučujućim njegovim uticajem. Uistinu, ovo istraživanje pokazuje da su Evoline reakcionarne krajnje desničarske ideje, obuhvaćene pojmom „Tradicija“ iz njegove Pobune protiv modernog sveta, prenete u trima Kalajićevim knjigama koje su objavljene u socijalističkoj Jugoslaviji sedamdesetih godina XX veka. Ako su u jednoj socijalističkoj zemlji objavljivani radovi koji sadrže krajnje desničarske sadržaje, doduše antikapitalističke i antihrišćanske, te u ponešto hermetičnom obliku, onda nema govora o totalitarizmu ni nakon zaoštrenja odnosa Titovog autoritarnog jednostranačkog socijalističkog režima prema ideološkim neistomišljenicima 1971. godine.

 

KLJUČNE REČI: Evola, Kalajić, krajnja desnica, „Tradicija“, socijalizam, Jugoslavija

 

REFERENCE:

  • Antonić, Slobodan. Ukrajinski rat – buđenje carstva. Београд: Catena Mundi, 2023.
  • Bakić, Jovo. Evropska krajnja desnica 1945–2018. Beograd: Clio, 2019.
  • Bart, Rolan. Književnost – Mitologija – Semiologija. Beograd: Nolit, 1971.
  • Đurković, Miša. Desna misao u XX veku. Sremski Karlovci i Novi Sad: IK Zorana Stojanovića, 2019.
  • Evola, Julius. Revolt Against the Modern World. Rochester, Vermont: Inner Traditions International, 1995.
  • Furlong, Paul. Social and Political Thought of Julius Evola. London & New York: Routledge, 2011. DOI: https://doi.org/10.4324/9780203816912
  • Gajić, Saša. „Dragoš Kalajić – ideolog srpske ili evropske desnice“. Nova srpska politička misao, 11, br. 1–4, (2004), 151–162.
  • Kalajić, Dragoš. Uporište: rehabilitacija strukture integralnog čoveka. Beograd: Nolit, 1971.
  • Kalajić, Dragoš. Mapa (anti)utopija: ogled jedne morfologije krize kulture modernog Zapada. Vrnjačka Banja: Zamak kulture, 1978.
  • Kalajić, Dragoš. Smak sveta. Zagreb: Nakladni zavod Matice hrvatske, 1979.
  • Milić, Vojin. Prilozi istoriji sociologije. Sarajevo: „Veselin Masleša“, 1989.
  • Payne, Stanley, G. A History of Fascism 1914–1945. London: Routledge, 1995.